Knuffels

Er zijn vriendschappen die een leven lang meegaan, en sommige beginnen in de wieg. Een knuffel is voor veel kinderen het eerste vriendje: hij gaat mee naar bed, naar het kinderdagverblijf, naar de dokter en op vakantie, en als er tranen zijn, is hij er altijd. Geen wonder dat een verloren knuffel in veel gezinnen tot een complete zoekactie leidt. In deze subcategorie vind je knuffels in alle soorten en maten: zachte beren, konijnen en olifanten, knuffels met een rammelaar, slaapknuffels en vertrouwde figuren uit boeken en series. Op deze pagina lees je welke knuffel veilig is voor een baby, hoe je de juiste kiest, hoe je hem wast zonder dat hij zijn ziel verliest, en wat je doet als hij zoekraakt.

Waarom een knuffel zo belangrijk is

Een knuffel is meer dan een zacht speeltje. Voor jonge kinderen is het een 'overgangsobject': iets vertrouwds dat helpt om even zonder papa of mama te kunnen. Wanneer een kind 's avonds alleen in bed ligt of voor het eerst naar de opvang gaat, geeft de knuffel een gevoel van veiligheid. De geur, het gevoel van de stof, dat ene oor dat al half versleten is: het hoort allemaal bij het troostende effect.

Knuffels zijn ook speelkameraadjes. Ze krijgen namen, karakters en hele levensverhalen. Ze gaan naar school, worden ziek, hebben verjaardagen en zijn soms ondeugend. In dat spel oefenen kinderen met taal, empathie en het verwerken van wat ze zelf meemaken. Een kind dat zijn knuffel troost na een nare droom, laat zien dat het begrijpt hoe troost werkt.

Welke knuffel is veilig voor een baby?

Voor baby's gelden extra aandachtspunten, want alles wat ze vastpakken, gaat ook in hun mond. Een veilige babyknuffel heeft:

• Geborduurde ogen en neus, in plaats van vastgezette kunststof oogjes of knoopjes die los kunnen raken.
• Stevige naden waar geen vulling uit kan ontsnappen.
• Geen kleine losse onderdelen zoals linten, kraaltjes of pompons die afgerukt kunnen worden.
• Een handzaam formaat, niet te groot en niet te zwaar.
• Wasbare stof, want een babyknuffel wordt vaak vies.

Een belangrijke regel voor de nacht: baby's slapen het veiligst in een leeg bedje, zonder knuffels, kussens of dekens. Een knuffel kan voor heel jonge baby's het risico op verstikking vergroten. Gebruik de knuffel overdag als speel- en troostvriendje en laat hem pas in bed als je kind wat ouder is; vaak wordt rond de eerste verjaardag aangehouden, maar volg het advies van het consultatiebureau. Zachte knuffeldoekjes die geschikt zijn voor de allerkleinsten vind je bij knuffeldoekjes en babyboekjes. Meer over veilig speelgoed lees je op veilig speelgoed.

Soorten knuffels voor elke fase

Babyknuffels

Kleine, zachte knuffels, soms met een rammelaar of knisperend materiaal erin, die precies in een babyhandje passen. Ze zijn licht en hebben vaak contrastrijke kleuren of een zachte textuur om aan te voelen. Bij speelgoed voor 0 tot 12 maanden vind je knuffels die speciaal voor deze fase zijn gemaakt.

Klassieke slaapknuffels

De echte bedvriendjes: beren, konijnen, honden, olifanten en andere dieren met een zacht lijf en lange, slappe pootjes die makkelijk vast te houden zijn. Sommige zijn bekend uit boeken, zoals nijntje, wat voor kinderen extra herkenbaar is. Een klassieke slaapknuffel moet vooral zacht en flexibel zijn, zodat hij lekker in de armen past.

Knuffels voor oudere kinderen

Schoolkinderen kiezen vaak zelf: een knuffel van een favoriete serie, een realistisch wild dier, een grappig figuurtje of iets heel zachts om mee op de bank te hangen. Grotere en verzamelbare pluchefiguren vind je bij pluche, en knuffels die geluid maken of bewegen bij interactieve knuffels.

Zo kies je de knuffel die blijft

Je kunt een kind niet dwingen om van een knuffel te houden; dat kiezen ze zelf, en soms valt de keus op het meest onverwachte exemplaar. Toch kun je de kans vergroten dat een knuffel een vaste vriend wordt. Kies een formaat dat het kind makkelijk kan meenemen: een knuffel die net zo groot is als het kind zelf, gaat niet mee in de buggy. Zachte, flexibele knuffels zijn fijner om vast te houden dan stijve. En kies een stof die goed wasbaar is, want een geliefde knuffel wordt gegarandeerd vies.

Een slimme tip van veel ouders: koop een tweede exemplaar van een knuffel die het hart veroverd heeft. Wissel ze af en toe, zodat ze allebei even 'oud' worden en dezelfde geur hebben. Raakt er eentje kwijt in de trein, dan is er geen drama. Dit werkt het best als je er vroeg mee begint; een kind van vier merkt het verschil tussen een nieuw en een oud exemplaar namelijk feilloos.

Wassen zonder tranen: zo houd je de knuffel fris

Een knuffel die overal mee naartoe gaat, verzamelt van alles: kwijl, eten, zand en een flinke portie bacteriën. Regelmatig wassen is daarom verstandig. Kijk eerst op het label: veel knuffels kunnen in de wasmachine op 30 graden. Stop de knuffel in een wasnetje of kussensloop met een knoop erin, gebruik een wolwasprogramma of fijne was, en een milde wasmiddel. Knuffels met elektronica, geluidskastjes of een vulling van korrels kunnen vaak niet in de machine; die maak je schoon met een vochtig doekje en wat zeep.

Laat de knuffel daarna aan de lucht drogen, bij voorkeur liggend op een handdoek, zodat hij zijn vorm houdt. In de droger kan de stof krimpen of kan het haar gaan klitten. Borstel het pluche na het drogen even op met een zachte borstel, dan wordt hij weer lekker zacht. Doe het wassen bij een vaste knuffel bij voorkeur overdag, zodat hij voor het slapengaan weer droog is. Anders wordt bedtijd een lastig moment.

Help, de knuffel is kwijt!

Elke ouder kent het: de knuffel is spoorloos en bedtijd nadert. Een paar tips om het te voorkomen: maak een vaste plek in huis waar de knuffel altijd terugkomt als hij niet in gebruik is. Laat hem bij uitjes in een vast vakje van de tas zitten. En naai of strijk een labeltje met een telefoonnummer erin, zodat een eerlijke vinder contact kan opnemen. Is hij toch weg, dan kan een tweede exemplaar of een tijdelijke 'logeerknuffel' de nacht redden. Vertel er een verhaal bij: misschien is de knuffel wel op avontuur en komt hij met een spannend verhaal terug.

Speelideeën met knuffels

Knuffels zijn perfecte medespelers. Organiseer een knuffelpicknick op het kleed met een theeserviesje, of een knuffelziekenhuis waarin elke knuffel een pleister krijgt. Een knuffeldierentuin met hokjes van dozen is een heel project voor een regenachtige middag. Kinderen die graag voorlezen, kunnen hun knuffels een verhaaltje voorlezen uit de voorleesboeken; dat is goede oefening, ook als ze de plaatjes naar eigen inzicht 'lezen'. En voor het slapengaan is een vast knuffelritueel fijn: knuffel ook instoppen, welterusten zeggen en samen het lampje uitdoen.

Cadeautips: een knuffel voor elke gelegenheid

Een knuffel is misschien wel het meest gegeven kindercadeau ter wereld, en dat is niet zonder reden. Bij een geboorte is een zachte babyknuffel een klassieker; kijk voor meer ideeën bij kraamcadeaus. Voor peuters en kleuters is een knuffel van een herkenbaar figuur of favoriet dier vaak een schot in de roos; bij speelgoed voor 1,5 tot 3 jaar zie je veel knuffels die passen bij die leeftijd. Ook bij een ziekenhuisbezoek, een verhuizing of de eerste schooldag kan een knuffel veel betekenen.

Met een klein budget kies je een klein knuffeltje, ideaal als extraatje of schoencadeautje. In het middensegment vind je klassieke slaapknuffels van bekende merken. Met een groter budget kom je bij grote pluche dieren of knuffels met een speciale functie, zoals een knuffel met nachtlampje of muziek. Twijfel je, de cadeau-keuzehulp helpt je kiezen. Alles over zachte vriendjes vind je in de hoofdcategorie knuffels en pluche. Giro heeft trouwens zelf ook een knuffel: een heel klein giraffeje, dat altijd op zijn hoofd mag slapen.